Trouwen regelen bij de gemeente
Het wettelijke deel van trouwen loopt altijd via de gemeente, ook als je op een landgoed of op het strand trouwt. Het is minder werk dan het lijkt: een melding, getuigen, een trouwambtenaar en een keuze tussen gratis, goedkoop of een ceremonie helemaal naar jullie wens.
We weten hoe veel er op je afkomt, dus hieronder staat alleen wat je echt moet weten. De regels zijn in heel Nederland hetzelfde, maar de tarieven, de momenten en de praktische afspraken verschillen per gemeente. Twijfel je ergens over, vraag het dan na bij je gemeente.
De melding van jullie voorgenomen huwelijk (ondertrouw)
Voordat je kunt trouwen, meld je bij de gemeente dat jullie dat van plan zijn. Vroeger heette dat in ondertrouw gaan, officieel is het de melding voorgenomen huwelijk. Je doet de melding bij de gemeente waar je wilt trouwen, meestal online of aan de balie. De gemeente controleert dan of jullie allebei mogen trouwen, bijvoorbeeld of niemand van jullie al getrouwd is.
De melding moet minstens twee weken voor de trouwdag binnen zijn en is daarna een jaar geldig. Je hoeft de datum dus nog niet precies te weten als je meldt, al is het wel zo fijn om de datum en het tijdstip van de ceremonie meteen vast te leggen, zeker in een drukke periode. Welke documenten je mee moet nemen, verschilt per situatie; dat staat op de site van je gemeente.
Getuigen
Bij een huwelijk in Nederland zijn getuigen verplicht: minstens twee en hoogstens vier. Ze moeten meerderjarig zijn en tijdens de ceremonie aanwezig zijn om de akte mee te ondertekenen. Wie je kiest, is helemaal aan jullie: ouders, broers en zussen, vrienden. De gegevens van de getuigen geef je door bij de melding, of in elk geval ruim voor de trouwdag.
Heb je niemand in de buurt, dan kan de gemeente in sommige gevallen getuigen regelen. Vraag dat na bij je gemeente, want niet elke gemeente doet dat.
De trouwambtenaar
De ceremonie wordt geleid door een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand, kortweg de trouwambtenaar of babs. De gemeente heeft een vast team; vaak kun je vooraf kiezen of kennismaken, zodat de ceremonie persoonlijk wordt. De trouwambtenaar voert meestal eerst een gesprek met jullie en gebruikt dat voor de toespraak.
Wil je dat een vriend of familielid jullie trouwt? In veel gemeenten kan iemand voor één dag trouwambtenaar worden. Daar gelden voorwaarden voor en de gemeente rekent er leges voor. Vraag ruim op tijd na hoe dat in jouw gemeente werkt, want de aanvraag en de beëdiging kosten tijd.
Trouwboekje
Het trouwboekje is niet verplicht. Het is een aandenken waarin de gemeente jullie huwelijk vastlegt en waarin later de kinderen kunnen worden bijgeschreven. Je kunt er bij de melding om vragen; de gemeente rekent er een bedrag voor. Het officiële bewijs van jullie huwelijk is de huwelijksakte, die de gemeente bewaart. Een uittreksel daarvan kun je altijd later opvragen.
Kosteloos of betaald trouwen
Elke gemeente moet het mogelijk maken om kosteloos te trouwen. Dat gebeurt op vaste momenten, meestal doordeweeks overdag, in een eenvoudige ruimte en met een korte ceremonie zonder toespraak. Vaak mogen er maar een paar mensen bij en is er een wachtlijst. Veel gemeenten hebben daarnaast een goedkoop tarief voor een korte ceremonie op een vast moment.
Een gewone ceremonie in de trouwzaal, op een dag en tijd naar keuze, kost leges. Het bedrag verschilt per gemeente en per moment: een zaterdag, een avond of een feestdag is bijna altijd duurder dan een doordeweekse ochtend. De tarieven per gemeente vind je op onze gemeentepagina's.
Lees meer over gratis trouwen en goedkoop trouwen, of zoek je gemeente op voor de tarieven.
Trouwen op een eigen locatie
Je hoeft niet in het gemeentehuis te trouwen. In bijna elke gemeente kun je trouwen op een plek naar keuze, zoals een restaurant, een boerderij, het strand, een boot of je eigen tuin. De gemeente wijst die plek dan voor één dag aan als trouwlocatie en stuurt een trouwambtenaar. De locatie moet toegankelijk en veilig zijn, en de gemeente beoordeelt dat vooraf.
Vraag dit ruim op tijd aan, want de beoordeling en de aanwijzing kosten tijd. De gemeente rekent leges voor een ceremonie op een eigen locatie; de huur van de plek zelf regel je apart met de eigenaar.
Wat de gemeente daarvoor rekent, staat op trouwen op een eigen locatie. De locatie zelf vind je via een trouwlocatie vinden.
In het kort
- 1Kies een gemeente en een datum, en bekijk de tarieven en de momenten voor gratis of goedkoop trouwen.
- 2Doe de melding voorgenomen huwelijk, minstens twee weken vooraf, en leg de ceremonie vast.
- 3Geef de getuigen door, minstens twee en hoogstens vier.
- 4Kies een trouwambtenaar of regel dat een bekende jullie trouwt.
- 5Trouw je buiten het gemeentehuis, vraag dan de aanwijzing van de locatie aan.
Veelgestelde vragen
Hoe lang van tevoren moeten we de melding doen?
Minstens twee weken voor de trouwdag. De melding is daarna een jaar geldig. Wil je op een populaire dag of een populair tijdstip trouwen, doe de melding dan eerder, zodat je de ceremonie kunt vastleggen.
Kunnen we in een andere gemeente trouwen dan waar we wonen?
Ja. Je mag in elke Nederlandse gemeente trouwen. Je doet de melding bij de gemeente waar je gaat trouwen. De tarieven en de regels voor een eigen locatie verschillen per gemeente, dus vergelijk ze gerust.
Wat is het verschil tussen een huwelijk en een geregistreerd partnerschap?
Juridisch lijken ze sterk op elkaar en beide regel je bij de gemeente, met een melding en getuigen. Een verschil is dat een geregistreerd partnerschap in sommige situaties zonder rechter kan worden beëindigd. Vraag de gemeente of een notaris wat in jullie situatie past.
En de rest van de dag?
Vertel waar, wanneer en met welk budget je wilt trouwen. Locaties en leveranciers die passen doen een voorstel.